LRM با FRBR چه تفاوتی دارد؟
LRM جانشین FRBR است و آن را همراه با FRAD و FRSAD در یک مدل سازگار یکپارچه کرده است. موجودیتهای اثر، بیان، نمود و نسخه از FRBR حفظ شدهاند و موجودیتهایی مانند کارگزار و نامنما (Nomen) افزوده شدهاند.
استاندارد · LRM
مدل مرجع کتابخانهای ایفلا (LRM) چارچوبی مفهومی برای توصیف آثار، بیانها، نمودها و نسخههاست. KDR این مدل را مبنای توصیف در کتابخانهها قرار داده است.
مدل مرجع کتابخانهای ایفلا (IFLA Library Reference Model یا LRM) یک مدل مفهومی سطح بالا برای دادهٔ کتابشناختی است که فدراسیون بینالمللی انجمنها و مؤسسات کتابداری (ایفلا) در سال ۲۰۱۷ منتشر کرد. LRM سه مدل پیشین ایفلا، یعنی FRBR (الزامات کارکردی رکوردهای کتابشناختی)، FRAD (الزامات کارکردی دادهٔ مستند) و FRSAD (الزامات کارکردی دادهٔ مستند موضوعی)، را در یک مدل سازگار یکپارچه کرده است.
این مدل نمیگوید رکورد را با چه قالبی بنویسیم؛ میگوید در جهان کتابشناختی چه چیزهایی وجود دارند و چه رابطهای با یکدیگر دارند. به همین دلیل LRM پایهٔ قواعد توصیفی مانند RDA قرار گرفته است.
| موجودیت | توضیح |
|---|---|
| اثر (Work) | محتوای فکری یا هنری یک آفرینش، مستقل از هر زبان یا قالب |
| بیان (Expression) | تحقق مشخص یک اثر، مانند متن اصلی یا یک ترجمه |
| نمود (Manifestation) | مجموعهٔ نسخههایی که ویژگیهای فیزیکی و انتشاری یکسان دارند، مانند یک چاپ |
| نسخه (Item) | یک نمونهٔ مشخص از نمود که در مجموعه نگهداری میشود |
| کارگزار (Agent) | شخص یا کارگزار جمعی که نقشی در منابع دارد |
| نامنما (Nomen) | نام، عنوان یا نشانهای که برای اشاره به یک موجودیت به کار میرود |
| مکان و بازهٔ زمانی | زمینهٔ مکانی و زمانی موجودیتها |
مدل افزون بر این موجودیتها، صفات و روابط میان آنها را نیز تعریف میکند؛ برای نمونه رابطهٔ «اثر از راه بیان تحقق مییابد» یا «کارگزار پدیدآورندهٔ اثر است».
معماری KDR بر پایهٔ مدلهای مفهومی میراث فرهنگی (CHC-CRM) طراحی شده است و مدل LRM مبنای آن در کتابخانههاست. در KDR-L روابط میان منابع از راه پروفایلهای فرادادهای و بر پایهٔ الگوهای رابطهای استاندارد ثبت میشود و کنترل مستندات برای همهٔ مصادیق موجودیت نامنما انجام میشود. روابط اثرها، پدیدآوران و موضوعها در گراف دانش قابل مشاهده است و محتوای توصیف بر پایهٔ RDA تعیین میشود.
پرسشهای متداول
LRM جانشین FRBR است و آن را همراه با FRAD و FRSAD در یک مدل سازگار یکپارچه کرده است. موجودیتهای اثر، بیان، نمود و نسخه از FRBR حفظ شدهاند و موجودیتهایی مانند کارگزار و نامنما (Nomen) افزوده شدهاند.
LRM را فدراسیون بینالمللی انجمنها و مؤسسات کتابداری (ایفلا) در سال ۲۰۱۷ منتشر کرده است.
خیر. LRM یک مدل مفهومی است و قالب یا نحو رکورد را تعیین نمیکند. قواعدی مانند RDA و قالبهایی مانند BIBFRAME بر پایهٔ آن ساخته میشوند.
LRM مبنای معماری توصیف در KDR-L است؛ روابط میان منابع بر پایهٔ این مدل ثبت و کنترل مستندات برای همهٔ مصادیق نامنما انجام میشود.
درخواست دمو
جلسهٔ نمایش تخصصی، متناسب با نوع مجموعه: کتابخانه، مرکز اسناد یا موزه.