استاندارد · RDA

استاندارد RDA در فهرست‌نویسی: توصیف و دسترسی به منبع

RDA (توصیف و دسترسی به منبع) استاندارد محتوایی فهرست‌نویسی است که جایگزین AACR2 شد و بر مدل LRM تکیه دارد. فهرست‌نویسی در KDR بر پایهٔ RDA انجام می‌شود.

نوشتهٔ تیم KDR زمان مطالعه: ۱ دقیقه

RDA چیست؟

RDA (Resource Description and Access یا توصیف و دسترسی به منبع) استاندارد محتوایی بین‌المللی برای فهرست‌نویسی است. RDA تعیین می‌کند هنگام توصیف یک منبع چه داده‌هایی ثبت شود و این داده‌ها چگونه نوشته شوند تا کاربر بتواند منبع را بیابد، شناسایی کند، انتخاب کند و به آن دسترسی پیدا کند.

RDA در سال ۲۰۱۰ منتشر شد و جایگزین قواعد فهرست‌نویسی انگلوامریکن (AACR2) شد. کتابخانه‌های ملی بسیاری فهرست‌نویسی خود را به RDA منتقل کرده‌اند. متن رسمی استاندارد در RDA Toolkit منتشر می‌شود و نگهداری آن بر عهدهٔ کمیتهٔ راهبری RDA است. نسخهٔ بازطراحی‌شدهٔ RDA با مدل LRM هماهنگ شده است.

تفاوت RDA با AACR2

موضوعAACR2RDA
مبنای نظریقواعد مبتنی بر رکورد کارتمدل‌های مفهومی FRBR و LRM
دامنهبیشتر منابع چاپیهمهٔ انواع منابع، از چاپی تا دیجیتال
کوته‌نوشت‌هاکاربرد گستردهثبت داده به همان شکل منبع
روابطمحدودثبت صریح روابط میان اثرها، بیان‌ها و کارگزاران
محیط هدففهرست کارتی و ماشینیدادهٔ پیوندی و وب

چرا RDA برای کتابخانه‌ها اهمیت دارد؟

  • رکوردهای مبتنی بر قواعد قدیمی با فهرستگان‌ها و کتابخانه‌های ملی همخوان نیستند.
    فهرست‌نویسی بر پایهٔ RDA با رویهٔ کتابخانه‌های ملی همخوان است و تبادل رکورد را آسان می‌کند.
  • منابع دیجیتال و چندرسانه‌ای در قواعد چاپی جای مناسبی ندارند.
    RDA برای همهٔ انواع منابع، از کتاب تا ویدیو و منبع آنلاین، طراحی شده است.
  • روابط میان آثار در رکوردهای سنتی پنهان می‌ماند.
    RDA روابط را صریح ثبت می‌کند و داده را برای وب و دادهٔ پیوندی آماده می‌سازد.

RDA در KDR

فهرست‌نویسی در KDR-L بر پایهٔ استاندارد RDA انجام می‌شود. کاربرگه‌های فهرست‌نویسی عناصر RDA را پوشش می‌دهند و چون معماری سامانه بر مدل LRM استوار است، روابطی که RDA تعریف می‌کند بی‌واسطه در سامانه ثبت و در گراف دانش نمایش داده می‌شوند. داده‌ها برای وب در قالب‌های BIBFRAME و Schema.org قابل ارائه‌اند.

پرسش‌های متداول

پرسش‌های متداول دربارهٔ استاندارد RDA در فهرست‌نویسی: توصیف و دسترسی به منبع

RDA مخفف چیست؟

RDA مخفف Resource Description and Access به معنای «توصیف و دسترسی به منبع» است.

آیا RDA جایگزین AACR2 شده است؟

بله. RDA در سال ۲۰۱۰ منتشر شد و جایگزین قواعد فهرست‌نویسی انگلوامریکن (AACR2) شد.

آیا RDA یک قالب مانند MARC است؟

خیر. RDA استاندارد محتوایی است و تعیین می‌کند چه داده‌ای ثبت شود؛ این داده‌ها را می‌توان در قالب‌هایی مانند MARC 21 یا BIBFRAME نگهداری کرد.

آیا KDR از RDA پشتیبانی می‌کند؟

بله. فهرست‌نویسی در KDR-L بر پایهٔ RDA و مدل LRM انجام می‌شود.

درخواست دمو

KDR را از نزدیک ارزیابی کنید.

جلسهٔ نمایش تخصصی، متناسب با نوع مجموعه: کتابخانه، مرکز اسناد یا موزه.

ثبت درخواست دمو